Kort samengevat laat de verkenning zien dat er nog geen samenhangend inclusie- en antidiscriminatiebeleid is. Ook is er weinig structureel inzicht in discriminatie en inclusie, zowel in Hengelo als binnen de gemeentelijke organisatie zelf. De gemeente heeft een voorbeeldfunctie heeft. Daarom adviseren we onder andere een nulmeting binnen de organisatie, onderzoek naar hoe divers de top is en analyse of processen zoals fraudeonderzoeken en aanvragen aantoonbaar gelijk worden behandeld. Verder is veel onderzoek nodig, zowel intern als extern, om beter in beeld te krijgen hoe het met inclusie en discriminatie in Hengelo gesteld is en waar verbeteringen nodig zijn.

Daarnaast blijkt dat inclusie nog te weinig structureel wordt meegenomen. Er is weinig ambtelijke capaciteit beschikbaar voor dit onderwerp. Inclusie wordt ook nog niet standaard integraal meegenomen in beleid. Denk aan gezondheidsbeleid waarin niet expliciet wordt gekeken naar verschillen tussen groepen, zoals vrouwen of mensen met een migratieachtergrond. Of veiligheidsbeleid waarin niet standaard wordt gekeken naar de positie van inwoners met een migratieachtergrond of lhbti-personen.

We zien ook dat er behoefte is aan een breder, algemeen inclusiekader. Als er een inclusiebeleid komt, bestaat het risico dat de focus vooral ligt op specifieke doelgroepen. Tegelijk zijn er ook inwoners die niet onder een specifieke groep vallen, maar door standaardprocedures toch niet goed worden gezien of erkend.

We adviseren daarnaast een divers adviesorgaan op te richten met inwoners (ervaringsdeskundigen) en experts die de diversiteit van Hengelo weerspiegelen. Dus niet vanuit één groep, maar vanuit meerdere perspectieven. Zo kan de gemeente gevraagd en ongevraagd worden geadviseerd.

Ook is aandacht nodig voor cultuursensitief en inclusief werken. De vraag is of de gemeente en haar partners voldoende zijn toegerust om goed te werken met inwoners uit verschillende culturen, leeftijden en achtergronden.

Inclusie gaat ook over wat je als stad uitstraalt. Bijvoorbeeld door het ondersteunen van inclusieve en culturele evenementen zoals een multiculturele markt of Keti Koti. 

Hengelo staat nog aan het begin, maar dat biedt juist kansen om te leren van steden die hierin verder zijn.